Wat ons gaande houdt

‘Wat houdt jou gaande?’ Het zou goed zijn als we in het Penninckshuis meer met elkaar zouden uitwisselen over de vraag wat we geloven, zo werd vorig jaar in de ledenvergadering gesteld. En het was niet eens de dominee die dat naar voren bracht. Maar natuurlijk was ik het er, beroepshalve, volmondig mee eens. Intussen vraag ik mij echter af of dat nu wel daadwerkelijk de vraag is die ik zelf aan de orde zou willen stellen. Veelal signaleer ik dat de vraag over ‘wat wij geloven’ uitdraait op de vraag of God ‘bestaat’ en waar we het dan over hebben als we zeggen dat God bestaat, of wat we daarmee vooral niet willen zeggen. Tja, ik geloof inderdaad dat God bestaat. En ik heb helemaal geen zin om mij daarvoor te moeten verantwoorden ofzo. Toegegeven, soms ervaar ik God tegelijk als bijzonder ver en afwezig en lijkt het erop alsof God zelf haar/zijn uiterste best doet om niet te bestaan, maar ook voor die ervaring neem ik zelf de
verantwoordelijkheid: dat heeft weinig te maken met de afwezigheid van God, dat heeft vooral te maken met waar ik zelf ben.

Dat betekent niet dat ik niet geïnteresseerd ben in wat andere mensen geloven of niet geloven aangaande God. Dat ben ik zeker, maar ik vind het veel spannender te weten wat mensen beweegt, wat ze motiveert, wat ze gaande houdt. Niet de vraag: ‘Wat geloof jij?’, maar de vraag: ‘Wat brengt jou ertoe om op zondagochtend naar het Penninckshuis te komen?’ is de vraag waar ik het over zou willen hebben en wil gaan hebben. Goede kans dat we dan gaande het gesprek bij die andere vraag uitkomen, maar dan geformuleerd als ‘Maar wat geloof jij dan?’, als een vraag naar ‘Wat
beweegt jou nu ten diepste?’

De vraag wat iemand er toe brengt om op zondagochtend de moeite te nemen naar het Penninckshuis te komen lijkt mij minder ‘eng’ om te beantwoorden dan de vraag ‘En wat geloof jij?’, of ‘Hoe zie jij God?’. Tegelijk is het een essentiële vraag. Die vraag gaat namelijk ook over hoe wij naar onszelf kijken, als gemeenschap en als individuele gelovigen. Weten we eigenlijk wel van elkaar wat we op zondagochtend in het Penninckshuis komen doen? Voor de een is het Penninckshuis een plek van inspiratie, of een plek om na te denken over de zin van het leven. De ander zal er
komen voor de ontmoeting met andere mensen, de gemeenschapszin, de open en warme sfeer, het ‘jezelf mogen zijn’. Weer een ander geniet van de muziek, de zang, de stilte en het moment van ‘even niets hoeven’.

Maar even terug naar het begin: ‘Wat houdt jou gaande?’ Voor mij zit dat in kleine dingen, die tegelijk hele grote dingen zijn. En het is heel divers. Het zit in het contact met mensen, maar het zit ook in de ervaring van schoonheid in de muziek, of in de natuur. Een grote groep ganzen die overvliegt, of het nest jonge ransuilen dat zich in de buurt gevestigd heeft. Het pianospel van een van de kinderen, of een gesprek tijdens een wandeling. De Waddenzee die erbij ligt als een gladde spiegel wanneer ik over de zeedijk fiets. Een diepgaande gedachtewisseling tijdens een huisbezoek, of alleen maar die omhelzing zonder woorden. En toch is er een grote gemene deler, zo lijkt het. Voor mij is dat God.

En dat vind ik dan ook zelf toch wel verrassend, want ‘God!’ is niet mijn spontane reactie op de vraag ‘Wat houdt jou gaande?’ En toch, als ik er over nadenk, dan verbind ik die ervaringen waar ik het over heb wel met God.
In mijn geval mondt de vraag ‘Wat houdt jou gaande?’ in zekere zin dus uit in een gesprek over God. Dat zal niet bij iedereen zo zijn. Maar ik denk dat het uiteindelijk vrijwel altijd bij de kern zal brengen van wat er toe doet in het leven, over waar wij in geloven met elkaar. Ik zou zeggen:
probeert u het eens uit.

Fulco van Hulst